Trải qua 57 năm xây dựng, chiến đấu, chiến thắng và trưởng thành, các thế hệ cán bộ, chiến sỹ HQNDVN đã xây đắp lên truyền thống “Chiến đấu anh dũng; mưu trí sáng tạo; làm chủ vùng biển; quyết chiến, quyết thắng”. Những nét tiêu biểu của truyền thống đó là:

Lễ Chào cờ trước khi lên đường làm nhiệm vụ

Chiến đấu anh dũng

Đó là truyền thống tiêu biểu cho chức năng của Hải quân nhân dân, là chiến đấu trên mặt trận vũ trang vì độc lập tự do của Tổ quốc, vì CNXH, bảo vệ chủ quyền vùng biển, đảo, thềm lục địa và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, là nét nổi bật phẩm chất cao quý, ý chí, khí phách của bộ đội Hải quân trong chiến đấu, hoạt động và sản xuất.

Nội dung truyền thống đó thể hiện trong Hải quân là tinh thần khắc phục vượt qua mọi khó khăn gian khổ, ác liệt; tinh thần chiến đấu gan dạ, dũng cảm, kiên cường, bền bỉ, dẻo dai, tích cực, chủ động, liên tục tiêu diệt địch, là tinh thần dám đánh, quyết đánh và quyết thắng, không sợ hy sinh, sẵn sàng xả thân chiến đấu hy sinh, giành thắng lợi, cùng toàn dân, toàn quân đánh bại bất cứ kẻ thù nào, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao. Trước những âm mưu thủ đoạn xảo quyệt của kẻ thù, kiên định vững vàng, đề cao cảnh giác, bình tĩnh trong xử lý, quyết đoán táo bạo, kiên quyết kịp thời đánh trả kẻ thù giành thắng lợi.

Mưu trí sáng tạo

Đây là truyền thống tiêu biểu cho trí tuệ, thái độ, phong cách của cán bộ, chiến sĩ Hải quân trong thực tiễn xây dựng và chiến đấu.

Đó là biểu hiện tính cách mạng khoa học trong đấu tranh chống những kẻ thù xâm lược lớn mạnh; chống lại thiên nhiên ác liệt; sự kết hợp giữa ý chí quật cường và sự khôn ngoan đối phó thắng lợi trước mọi thử thách và tình huống phức tạp, sự thông minh sáng tạo trong việc phát huy mọi lực lượng, phương tiện vũ khí có trong tay, lợi dụng các quy luật, điều kiện, đặc điểm địa hình, thời tiết, sáng tạo ra cách đánh, có hiệu quả cao, phù hợp với điều kiện chiến đấu chiến trường của ta, nắm vững các quy luật, chủ trương đối sách, sáng tạo, mưu trí, linh hoạt, kiên quyết trong xử lý các tình huống trên biển, biến khả năng có hạn thành sức mạnh to lớn để chiến thắng.

Trong lao động sản xuất, đó là tinh thần dám nghĩ, dám làm, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, làm chủ vũ khí trang bị, nhất là vũ khí trang bị kỹ thuật tàu thuyền hiện đại, nhằm tạo ra năng suất chất lượng và hiệu quả cao, khắc phục khó khăn, giải quyết thành công những vấn đề vượt xa trình độ, khả năng, điều kiện của đơn vị.

Trong chiến đấu, khi đương đầu với địch, mưu trí, linh hoạt, biết lợi dụng sơ hở, mâu thuẫn, khoét sâu các mặt yếu của chúng, chủ động tiến công, tạo ra các nhân tố, bất ngờ giành thắng lợi.

Làm chủ vùng biển

Là biểu hiện của tinh thần yêu nước XHCN, yêu biển, đảo, ý chí bảo vệ độc lập và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, làm chủ vùng biển, đảo, thềm lục địa một bộ phận lãnh thổ thiêng liêng không thể tách rời của Tổ quốc.

Nội dung của truyền thống bảo vệ vùng biển là lòng trung thành tuyệt đối với Tổ quốc, với Đảng, với nhân dân, với Nhà nước XHCN, với nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ vùng biển, là lòng yêu biển, yêu đảo, yêu mến gắn bó với Quân chủng, với ngành nghề, với đơn vị, là biểu hiện ở tinh thần đi bất cứ nơi đâu, làm bất cứ nhiệm vụ gì, sẵn sàng chiến đấu hy sinh xả thân vì độc lập tự do, vì CNXH, bảo vệ vững chắc vùng biển, hải đảo, thềm lục địa, bảo vệ tài nguyên, an ninh chính trị trên biển, bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc.

Trong kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hải quân nhân dân đã anh dũng chiến đấu trên chiến trường sông biển thể hiện ý chí làm chủ, giành quyền làm chủ vùng biển của Tổ quốc. Ngày nay, Hải quân nhân dân vẫn bám tàu, bám biển, trụ vững nơi đảo xa, đó cũng là thể hiện ý chí làm chủ vùng biển.

Làm chủ vùng biển còn thể hiện ở lòng say mê học tập nâng cao trình độ, nắm vững và sử dụng, bảo quản các phương tiện trang bị kỹ thuật có trong tay phù hợp với cách đánh của chiến trường để đánh thắng địch, hoàn thành tốt mọi nhiệm vụ được giao. Đó là ý thức tự lực, tự cường, khắc phục khó khăn trong xây dựng chiến đấu, sản xuất, phát huy mọi tiềm năng tài nguyên của đất nước và tính năng động của các cấp, các ngành để xây dựng bảo vệ chủ quyền vùng biển, đảo và thềm lục địa của Tổ quốc.

Quyết chiến, quyết thắng

Truyền thống quyết chiến quyết thắng là kết quả của sự giác ngộ về mục tiêu chiến đấu của Quân đội, là sự kế tục truyền thống đấu tranh kiên cường bất khuất của dân tộc, tinh thần triệt để cách mạng và tư tưởng cách mạng tiến công của giai cấp công nhân.

Biểu hiện trước hết là quyết tâm chiến đấu rất cao, hoàn thành mọi nhiệm vụ vượt qua mọi khó khăn, đánh thắng mọi kẻ thù trong bất cứ tình huống nào. Trong phòng ngự, kiên cường, dũng cảm giữ vững trận địa, giữ vững đảo. Trong tiến công, dũng mãnh, lấy chất lượng cao thắng số lượng đông, lấy lực lượng nhỏ tiêu diệt mục tiêu lớn, trước những thử thách, ác liệt, nguy hiểm không dao động lùi bước, giữ vững quyết tâm, đoàn kết chiến đấu. Trong tình hình hiện nay tinh thần quyết chiến, quyết thắng thể hiện ở quyết tâm, kiên quyết, kiên trì, ở phương pháp mềm dẻo, uyển chuyển, đúng đối sách để bảo vệ chủ quyền biển, đảo, thềm lục địa và giữ vững môi trường hoà bình, ổn định trên các vùng biển, đảo của Tổ quốc.

Truyền thống quyết chiến, quyết thắng còn biểu hiện ở tinh thần say sưa nghiên cứu, sáng tạo trong học tập, trong rèn luyện, không ngừng nâng cao trình độ khoa học kỹ thuật, khoa học quân sự, năng lực tổ chức chỉ huy, quản lý bộ đội, cơ sở vật chất kỹ thuật, đi sâu tìm tòi không chịu bó tay trước mọi khó khăn, trở ngại vươn lên làm chủ khoa học kỹ thuật quân sự nói chung và kỹ thuật quân sự Hải quân nói riêng.

* Những phần thưởng cao quý mà Đảng, Nhà nước trao tặng cho Quân chủng Hải quân.

- Đơn vị Anh hùng LLVTND (03/12/1989).

- 02 Huân chương Sao vàng (1985 - 2010).

- 01 Huân chương Hồ Chí Minh (3/1979).

- 02 Huân chương Độc lập (hạng Nhất năm 2000, hạng Nhì năm 1965).

- 03 Huân chương Quân công (Hạng nhất 1984 và 2 hạng Nhì năm 1964 - 1983).

- 01 Huân chương Lao động hạng Ba (năm 1963).

Ngoài ra: 64 lượt Đơn vị AHLLVTND, AH Lao động (trong đó Đội 1 thuộc Đoàn 126 được tuyên dương 3 lần; các đơn vị 125, 126, 101, 83, 131, tàu HQ 671 được tuyên dương 2 lần) và 34 cá nhân được tuyên dương danh hiệu AHLLVTND và Anh hùng Lao động (hiện đang đề nghị truy xét AHLLVTND cho 01 tập thể, 04 cá nhân); 6.937 tập thể và cá nhân được tặng thưởng Huân chương Quân công, Chiến công, Lao động và Bảo vệ Tổ quốc các hạng.

Cục Chính trị Hải quân